Thứ Năm, 9 tháng 4, 2009

Chúc Tết, tặng quà bà con dân tộc Khmer nhân dịp Tết Chol Chnam Thmay



anh Hải, Ủy viên Thường trực UBMTTQVN TP Cần Đồng chí Nguyễn Thanh Hải, Uỷ viên Thường trực UBMTTQVN Tp. Cần Thơ, tặng quà cho các hộ chính sách, hộ nghèo dân tộc Khmer ở xã Thới Đông, huyện Cờ Đỏ.

(CT)- Ngày 9-4-2009, đại diện UBMTTQVN TP Cần Thơ và Ban Thường trực UBMTTQVN huyện Cờ Đỏ đến chúc tết, tặng quà 150 hộ chính sách, hộ nghèo đồng bào dân tộc Khmer trên địa bàn huyện nhân dịp Tết cổ truyền Chol Chnam Thmay. Mỗi phần quà trị giá 200 ngàn đồng, được trích từ nguồn quỹ “Vì người nghèo” của thành phố.

Tại các điểm đến, các đồng chí đại diện UBMTTQVN thành phố đã đọc Thư chúc tết của Thành ủy, HĐND, UBND, UBMTQVN thành phố, ân cần thăm hỏi về cuộc sống của bà con, động viên bà con dân tộc Khmer tiếp tục phát huy tinh thần đoàn kết, giúp đỡ nhau, vươn lên ổn định cuộc sống, góp phần xây dựng quê hương ngày càng phát triển.

Cùng ngày, Hội Chữ thập đỏ TP Cần Thơ cũng đến tặng quà cho 150 hộ dân tộc Khmer nghèo trên địa bàn huyện. Mỗi phần quà trị giá 100 ngàn đồng.

Tin, ảnh: THANH THY

Tổ chức tết Chôl-Chnăm-Thmây đoàn kết, vui tươi, lành mạnh, an toàn và tiết kiệm

Ngày 19/03/2009, Ban Thường vụ Tỉnh ủy Kiên Giang vừa ra công văn chỉ đạo về việc tổ chức vui tết Chôl-Chnăm-Thmây năm 2009 của đồng bào dân tộc Khmer. Năm nay, tết cổ truyền Chôl-Chnăm-Thmây của đồng bào dân tộc Khmer diễn ra vào các ngày 13, 14, 15 và 16/04/2009.

Theo đó, nội dung công văn yêu cầu các cấp uỷ Đảng, các sở, ban ngành, đoàn thể và các địa phương trong tỉnh lãnh đạo tổ chức tết Chôl-Chnăm-Thmây trên tinh thần đoàn kết, vui tươi, lành mạnh, an toàn và tiết kiệm; đảm bảo giữ gìn bản sắc văn hoá truyền thống tốt đẹp của đồng bào dân tộc Khmer, không làm ảnh hưởng đến sản xuất và đời sống của đồng bào. Các ngành, địa phương cần quan tâm tạo điều kiện để đồng bào dân tộc Khmer tổ chức các hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể thao, vui chơi giải trí phù hợp với truyền thống của đồng bào. Đài Phát thanh- Truyền hình, Đoàn Nghệ thuật Khmer tỉnh có chương trình thiết thực phục vụ đồng bào trong dịp tết. Các cơ quan chức năng có kế hoạch đảm bảo an ninh- trật tự trong những ngày tết cổ truyền của đồng bào.

Các cấp uỷ Đảng, chính quyền, Ban Dân vận, Ban Dân tộc, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc, các đoàn thể tổ chức thăm viếng các chùa, các gia đình chính sách, cán bộ hưu trí, các vị chức sắc tiêu biểu của đồng bào Khmer; vận động giúp đỡ, hỗ trợ những gia đình dân tộc Khmer nghèo có hoàn cảnh khó khăn để cùng được vui tết. Các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp có cán bộ, chiến sĩ, công chức, viên chức, công nhân là người dân tộc Khmer cần tổ chức họp mặt chúc tết và tạo điều kiện cho nghỉ phép trong dịp này. Đồng thời, tổ chức họp mặt chúc tết cán bộ (đang công tác và về hưu), sư sãi và người có uy tín, tiêu biểu trong đồng bào dân tộc Khmer.

Kết hợp với lãnh đạo tổ chức tết, cần tiếp tục tuyên truyền, giáo dục cho đồng bào dân tộc Khmer hiểu rõ và thực hiện tốt đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước, nhất là các chính sách về dân tộc, tôn giáo; nâng cao cảnh giác trước các luận điệu tuyên truyền xuyên tạc của kẻ xấu nhằm chia rẽ khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Đồng thời, động viên đồng bào nêu cao hơn nữa ý thức tự lực, tự cường, ra sức thi đua sản xuất, thực hành tiết kiệm, đoàn kết, giúp đỡ lẫn nhau xây dựng cuộc sống ổn định và ngày càng phát triển.

Quốc Tuấn

Đồng bào Khmer xã Ô Lâm, huyện Tri Tôn (An Giang): Chuẩn bị đón Tết Chôl - Chnam - Thmây



Anh Chau Sóc Kunh bên ruộng mè.


Ô Lâm là xã vùng sâu thuộc huyện Tri Tôn, tỉnh An Giang. Từ trước đến nay, Ô Lâm được xem là xã nghèo của tỉnh, nơi có đến 98% đồng bào Khmer sinh sống. Song, những năm gần đây, nhờ Nhà nước đầu tư nhiều cơ sở hạ tầng, chương trình nước sạch, chương trình nhà ở… nên đã làm thay đổi mạnh mẽ diện mạo của vùng đất nằm dưới chân núi Cô Tô này.

Những ngày cuối tháng 3, ngày cận kề với Tết Chôl - Chnam - Thmây, chúng tôi đến có dịp đến Ô Lâm công tác. Ấn tượng đầu tiên là không khí thu hoạch vụ lúa đông xuân đang tất bật hơn bao giờ hết.

Gặp ông Tiêu Phú Hưng - Bí thư Đảng ủy xã, ông cho biết: Năm nay, bà con đồng bào Khmer ở đây ăn Tết Chol - Chnam - Thmây với hai niềm vui được mùa lẫn được giá".

Không vui sao được khi giá lúa năm nay đang ở mức 4.300 - 4.800đ/kg, cao hơn tết năm vừa rồi trên 1.000đ/kg. Đã vậy, năm nay năng suất lúa cũng đạt mức cao nhất trong gần 10 năm qua, đạt mức trung bình 8 tấn/ha, tính ra mỗi công ruộng nông dân thu được đến 3,5 triệu, trừ chi phí khoảng 30%, nông dân lời hơn 2 triệu đồng/công - ông Chau Kim Cương, nông dân sản xuất giỏi cấp tỉnh ngụ ấp Phước Lộc vui vẻ cho biết.

Khi hỏi về việc chuẩn bị đón Tết, người dân nơi đây ai ai cũng có chung niềm hân hoan bởi nhờ vào chính sách chăm lo cho đồng bào của Đảng và Nhà nước, bà con có được nguồn vốn, điều kiện đi lại, có nguồn nước tưới, nước sạch sinh hoạt.

Đồng thời, các ngành chức năng còn hỗ trợ khoa học kỹ thuật giúp bà con sản xuất có hiệu quả, nhờ vậy cuộc sống của họ so với vài năm trước đã khá hơn rất nhiều.

Đồng thời, từ năm 1997 đến năm 2006, Ô Lâm được hưởng thụ từ chương trình xây dựng trung tâm cụm xã miền núi vùng cao nên đã được Nhà nước đầu tư trên 7 tỷ đồng (134, 135), ngân sách huyện, tỉnh và các nhà hảo tâm tài trợ với tổng số tiền lên đến 7,5 tỷ; chương trình xét cấp đất cho hộ nghèo không đất, thiếu đất sản xuất cho 810 hộ với diện tích 485ha, tổng kinh phí lên đến 10 tỷ đồng và nhiều chương trình hỗ trợ cây giống, con giống, phân bón… Vì vậy, bà con đã có điều kiện sản xuất nên đời sống, nhất là đời sống của đồng bào Khmer từng bước phát triển, cuộc sống nhiều đổi mới, tỷ lệ hộ nghèo năm 2000 là 45%, nay chỉ còn 23%.

Từ năm 2006 đến nay, bà con Khmer ở đây còn được chuyển giao kỹ thuật trồng mè đen, loại cây này đang làm cho nông thôn ở Ô Lâm đổi thay đáng kể. Anh Chau Sóc Kunh, ngụ ấp Phước Thọ, cho biết: "Thay vì mùa này bỏ ruộng phơi đồng thì mình sạ mè đen, do loại cây này chỉ bón phân lót 1 lần/vụ và không cần tưới nước nên hiệu quả mang lại khá cao, trồng 1ha mè chỉ cần thu hoạch 3 công là đủ vốn, còn lại là tiền lời. Hiện tại, 1kg mè đen được thương lái mua với giá 21.000đ, tính ra mỗi công mè đen thu được 70kg thì người trồng bỏ túi 1,4 triệu đồng...".

Theo ông Chau Sa Im, chính vì hiệu quả kinh tế như thế nên năm nay, toàn xã đã có đến 200ha trồng mè, có thu nhập thêm khoảng 2,8 tỷ đồng. Ngoài ra, việc "Sind hóa" 70% số bò trong tổng số 5.600 con cũng là tín hiệu lạc quan trong đời sống kinh tế của bà con, nên Tết Chôl-Chnam-Thmây năm nay ai cũng vui vẻ chuẩn bị đón tết. Điều đáng mừng, là đa số đồng bào Khmer đã biết tiết kiệm hơn trong chi tiêu, không còn phô trương như những năm trước. Bà con đã chuẩn bị mọi thứ và sẵn cho Tết Chôl-Chnam -Thmây với tinh thần vui vẻ, lành mạnh, tiết kiệm./.


Đức Văn - T. Thanh

Giao lưu văn hóa văn nghệ nhân Tết Chol Chnam Thmay



(HG) - Tối ngày 4-4, Trường Đại học Cần Thơ tổ chức đêm giao lưu văn hóa, văn nghệ nhân ngày Tết cổ truyền dân tộc Khmer (Chol Chnam Thmay) tại Hội trường khu II. Đến dự có đại diện Vụ Địa phương 3, Ban Tổ chức Trương ương Đảng, Thành ủy Cần Thơ, Tỉnh ủy các tỉnh Kiên Giang, An Giang, Trà Vinh, Sóc Trăng... cùng 800 sinh viên Khmer các tỉnh, thành ĐBSCL. Các bạn sinh viên được nghe Đại đức Lý Hùng, Phó ban Dân tộc TP.Cần Thơ đọc thư chúc Tết Chol Chnam Thmay của Thành ủy, HĐND, UBND, UBMTTQ Việt Nam thành phố. Bà Somaly - Vụ Địa phương 3 cũng đã ôn lại ngày Tết cổ truyền của sinh viên dân tộc Khmer, ân cần thăm hỏi động viên các bạn cố gắng học tập, rèn luyện để đem tài trí phục vụ quê hương. Đêm họp mặt, các sinh viên người Kinh, Hoa, Chăm được thưởng thức tiết mục thời trang của người Khmer, từ những trang phục lao động đến trang phục trọng đại của đời mình. Tại buổi giao lưu này, Đảng ủy, Ban Giám hiệu Trường Đại học Cần Thơ khen thưởng cho 7 sinh viên Khmer có thành tích xuất sắc trong học tập và rèn luyện. Ngoài ra, Đoàn trường còn trao giải cho các phòng KTX dân tộc đoạt giải cao tại hội thao do nhà trường tổ chức.


Tin, ảnh: PHAN LUẬN

Tết Chol Chnam Thmay của đồng bào Khmer Nam bộ



Đồng bào Khmer vui Tết.

Trong một năm, đồng bào Khmer Nam bộ có khá nhiều lễ hội. Nhưng quan trọng nhất của họ vẫn là ba lễ hội, tuần tự như sau: Chol Chnam Thmay, Dolta và Ok Om Bok. Chol Chnam Thmay có nghĩa là “lễ chịu tuổi” hay “vào năm mới”, mà ta thường gọi là tết.

“Cũng như mọi dân tộc trồng lúa nước ở Đông Nam Á, người Khmer tồn tại nhiều lễ nghi nông nghiệp diễn ra theo chu kỳ gió mùa và chu kỳ canh tác. Người Khmer mừng tết vào giữa tháng “chết” (tức khoảng giữa tháng 4 dương lịch) ngày 13-14-15 gọi là Chol Chnam Thmay. Đây là thời điểm mùa khô kết thúc và mùa mưa sắp đến” (Toan Ánh, “Nếp cũ - Hội hè đình đám”, quyển thượng, tr.259, NXB Trẻ, 2005). Chol Chnam Thmay của đồng bào Khmer Nam bộ cũng giống như Tết Nguyên đán của đồng bào Kinh. Tết này có ý nghĩa rất quan trọng đối với người Khmer Nam bộ vì nó vừa là ngày mở đầu năm mới, mở đầu thời vụ mới, cũng là ngày hạnh phúc tươi vui nhất trong năm mới. Đây còn là dịp nam nữ thanh niên trong phum sóc quen biết, tìm hiểu nhau, có thể tiến tới cuộc hôn nhân tốt đẹp trong tương lai... Cũng như Tết cổ truyền của các dân tộc khác, Chol Chnam Thmay của đồng bào dân tộc Khmer Nam bộ tuy có cùng ý nghĩa, nhưng lại được tổ chức với vài tập tục khác biệt theo bản sắc văn hóa của mình. Vì là một cộng đồng dân tộc theo Phật giáo Tiểu thừa, nên mọi sinh hoạt Tết Chol Chnam Thmay của đồng bào Khmer Nam bộ đều diễn ra tại chùa.

Với Chol Chnam Thmay, cũng như Dolta và Ok Om Bok, đồng bào dân tộc Khmer Nam bộ thức hầu như suốt đêm trong chính điện hoặc trong sân chùa để nghe thuyết pháp, tụng kinh; để vui chơi bên nhau. Hàng quán bày các nơi trong khuôn viên chùa, là dịp để đồng bào dân tộc Khmer Nam bộ giới thiệu với các bạn phương xa nền văn hóa ẩm thực độc đáo của họ. Ngoài bún nước lèo nức tiếng gần xa, còn có bánh ống được làm bằng khoai mì mài vắt ráo nước, gạo vo rút nước phơi ráo xay khô đâm nhuyễn, dừa rám nạo rồi bằm, tất cả trộn đường cát. Cho hỗn hợp này hấp chín trong hai (hoặc bốn) chiếc ống tre cách thủy trên miệng nồi đất. Bánh chín, tròn dài nổi bật trên nền lá chuối xanh tươi. Cắn nhẹ, cảm giác bánh xốp như bánh bò bông tan dần trên mặt lưỡi. Nhưng bánh dùng để cúng trong chùa của đồng bào dân tộc Khmer độc đáo hơn là bánh gừng mà họ gọi là Num-khơ-nhây. Bánh làm bằng nếp vo sạch để ráo cho vào cối đâm nhuyễn rồi sấy hoặc phơi khô. Trộn đều bột này với hột gà, bột nang mực, nước chanh tươi rồi nắn hình củ gừng. Chiên trong chảo dầu hoặc mỡ, bánh chín vớt ra lăn đều trên mâm đường cát trắng thắng sền sệt rồi đem phơi nắng là được. Bánh ăn giòn mềm, càng nhai càng nghe vị ngọt béo bùi lan trên mặt lưỡi...

Ngoài 2 loại bánh vừa nêu, để cúng chùa, người ta chuẩn bị các loại bánh mứt khác cùng đồ ăn thức uống các loại khá chu đáo, nhưng nhất thiết phải có 5 loại bánh: Nùm chruốt (bánh tét nhân mỡ), Nùm chết (bánh dừa nhân chuối), Nùm tiên (bánh ít), Nùm niềng nóc và Nùm bóc cháp (bánh bột nhân dừa). Cùng với hương đăng hoa quả, họ mang tất cả vào chùa cúng bái với mong ước mưa thuận gió hòa, gia đình an khang hạnh phúc, con cháu học hành tấn tới nên người. Bên cạnh đó người ta còn làm công quả ở chùa song song với việc tham dự các cuộc vui diễn ra tại đây. Các cuộc vui diễn ra tại sân chùa gồm: đá cầu, ném banh, kéo co, đấu khăn, rồng rắn, bịt mắt bắt dê... Nhưng phổ biến nhất là trò ném Chô chhuôn giữa hai đội nam và nữ. Đội này ném cái khăn cuộn tròn sang đội kia, vừa ném vừa hát tạo ra không khí sôi nổi, hào hứng. Ở một số tỉnh còn tổ chức hát Ta rốt. Đoàn hát đi từ nhà này sang nhà khác, phum sóc này sang phum sóc khác. Trong đoàn có một người đóng vai thợ săn, hai người giả làm hươu. Mỗi người còn lại trong đoàn cầm một chiếc gậy đầu buộc tua vải nhiều màu, vừa đi vừa gõ nhịp xuống đất vừa hát, tới đâu cũng được bà con thưởng tiền bạc hoặc quà bánh. Đáng tiếc là trò vui đậm chất văn hóa dân gian này của họ ngày nay không còn phổ biến như xưa!

Chol Chnam Thmay diễn ra trong 3 ngày: ngày đầu tiên gọi là Chol Sangkran Thmay, ngày thứ hai gọi là Wonbơt và ngày cuối cùng gọi là Lơn Săk. Trong đêm giao thừa, mọi nhà đốt đèn, thắp hương, làm lễ đưa Têvôđa năm cũ và rước Têvôđa năm mới. Theo quan niệm của người Khmer Nam bộ, họ tin rằng, Têvôđa là một vị tiên được trời sai xuống trần gian chăm lo cho dân chúng trong một năm. Hết năm đó, trời lại sai một vị khác xuống làm thay công việc chăm lo cho dân. Hiện nay, vẫn còn một số gia đình đưa con trai vào chùa kính Phật, làm lễ quy y đúng vào đêm giao thừa. Theo quan niệm của họ, đây là giờ lành tháng tốt, là giờ khắc tốt nhất trong năm, nên việc xuất gia tu hành gặp nhiều điều tốt đẹp cho bản thân người con mà còn cho cả gia đình.

Sáng sớm ngày thứ nhất, Chol Sangkran Thmay, người ta chọn một giờ tốt (thường là lúc 7 giờ sáng, 5 giờ chiều hay 12 giờ khuya, tùy theo năm) để tắm gội sạch sẽ, mặc quần áo đẹp, mang lễ vật, nhang đèn vào chùa làm lễ rước lịch Maha Sangkra. Một vị Acha điều khiển mọi người đứng xếp hàng rồi đi quanh chính điện, vừa đi vừa tụng kinh mừng năm mới. Ban đêm, những người lớn tuổi tụ họp trong giảng đường nghe sư thuyết pháp, còn thanh niên nam nữ thì tham gia các trò chơi dân gian, hát dù-kê, rô-băm, múa lăm-thôn... tại sân chùa.

Sáng sớm ngày thứ hai, Wonbơt, người ta dâng cơm cúng dường các nhà sư, gọi là Ween chong ham. Theo tục lệ nhà chùa, vào ngày sóc, vọng, ngày tết, lễ... các tín đồ đi chùa lạy Phật và góp phần nuôi sư sãi bằng cách mang cơm và thức ăn mời các nhà sư. Trước khi thọ bát, các sư tụng kinh cầu phúc cho những người đã đem thức ăn cúng dường, đồng thời làm động tác ban thức ăn cho những oan hồn uổng tử. Buổi chiều, tiến hành lễ đắp núi cát, gọi là Puôn phnum khsach. Đây là một tập tục lưu truyền theo sự tích về một người làm nghề săn bắn từ lúc trẻ đến già đã giết rất nhiều muông thú. Về già, ông luôn ám ảnh bởi những loài thú mà ông đã săn bắn, chúng lúc nào cũng đòi mạng ông. Nhưng nhờ ông được sư sãi hướng dẫn cách đắp núi cát để tích phước. Ông bảo các loài chim muông nếu muốn đòi nợ ông thì hãy đem đi hết những hạt cát mà ông đã đắp. Nhưng các loài muông thú bất lực, đành kéo nhau đi, từ đó ông thợ săn già cố gắng tích đức cho đến một ngày ông về với cõi Phật.

Để đắp núi cát, người ta dùng cát sạch đổ thành đống bên ngoài hành lang trước sân chùa. Theo sự hướng dẫn của các vị Acha, người ta lấy cát đắp 9 ngọn núi nhỏ gồm 8 ngọn ở 8 hướng và 1 ngọn ở chính giữa. Ngọn chính giữa tượng trưng cho trung tâm trái đất, còn lại tượng trưng cho bốn phương, tám hướng của vũ trụ. Đắp núi xong, người ta dùng tre (hoặc vật liệu khác) rào quanh 9 ngọn núi này. Tiếp theo là đến phần lễ quy y cho núi, đến ngày hôm sau thì làm lễ xuất thể. Tất cả các nghi lễ này đến ngày nay được gìn giữ gọi là Anisong Puôn Phnom khsach nghĩa là phúc duyên đắp núi cát. Tục đắp núi cát có ý nghĩa ngăn trở ma quỷ và những điều xấu, đồng thời nhắc nhở mọi người nên tích phúc để ngày một cao vời, lớn lao như núi và lan dần khắp bốn phương, tám hướng.

Ngày thứ ba, Lơn săk, tiến hành lễ tắm Phật sau khi dâng cơm sáng và trưa cho các vị sư. Người ta dùng nước sạch thả vào đó những bông hoa có mùi thơm, rồi dùng những nhánh hoa nhúng vào vẩy lên tượng Phật, sau đó tắm cho các vị sư cao niên, các ngôi tháp đựng hài cốt các nhà sư đã viên tịch, các nghĩa trang... Đây là một nghi lễ rất quan trọng với đồng bào Khmer Nam bộ vì họ tin rằng sẽ được Phật tha thứ cho những lỗi lầm thiếu sót trong năm cũ, gọi là lễ Kha ma tôs, giống lễ sám hối của Phật giáo Đại thừa; ban nhiều sức khỏe, làm ăn trúng mùa, ý nguyện được thành, xóm làng yên ổn, tai qua nạn khỏi... trong năm mới.

Đặc biệt, đồng bào Khmer ở Bạc Liêu cũng có lễ Thanh minh, gọi là Băng skôil. Trước Chol Chnam Thmay, bà con dọn dẹp, sơn phết tháp thờ hài cốt ông bà, cha mẹ mình cho gọn gàng, đẹp đẽ. Sau đó, nhờ nhà sư làm lễ cầu cho linh hồn ông bà tổ tiên mình được siêu sanh miền Tịnh độ. Đây cũng là dịp họ nhờ các sư tụng kinh siêu thoát cho những tháp mộ không người thân chăm sóc. Lễ viếng mộ kết thúc, họ trở về nhà tắm tượng Phật thờ trong gia đình. Tiếp đó, con cháu đem bánh mứt trà rượu mời ông bà, cha mẹ dùng cùng những lời chúc mừng năm mới tràn đầy sức khỏe, gặp nhiều may mắn... Nhiều chục năm trước, đây còn là dịp để họ tổ chức lễ tát nước vào người lớn tuổi lấy hên - giống như lễ Song Kra ở Thái Lan. Nhưng tập tục này đã chấm dứt từ lâu, thay vào đó là dùng nước sạch ngâm bông có mùi thơm thấm vào quần áo, đồ dùng của ông bà, cha mẹ như một lời cầu chúc may mắn đầu năm.

Chol Chnam Thmay là ngày Tết cổ truyền của đồng bào dân tộc Khmer Nam bộ, là nét văn hóa đặc sắc bên cạnh nét văn hóa đặc sắc khác của các dân tộc anh em ở nước ta, làm giàu thêm bản sắc văn hóa của dân tộc.


Bài, ảnh: PHƯƠNG KIỀU

Thứ Tư, 8 tháng 4, 2009

Đồng bào Khmer tưng bừng đón mừng Tết cổ truyền Chol Chnam Thmay




Trong những ngày này, trên khắp các tỉnh đồng bằng sông Cửu Long, đồng bào Khmer đang tưng bừng đón mừng Tết Chol Chnam Thmay cổ truyền, trong niềm vui được mùa lúa Đông xuân 2008- 2009, trong điều kiện được Đảng và Nhà nước chăm lo về đời sống vật chất và tinh thần, cuộc sống của bà con đang ngày càng khởi sắc.



Nhân dịp này, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Nguyễn Sinh Hùng đã gửi thư chúc mừng.

Tại 139 chùa Khmer trong vùng, không khí chuẩn bị cho ngày Tết đang tất bật. Lãnh đạo Ban chỉ đạo Tây Nam Bộ, các tỉnh, thành có đông đồng bào dân tộc như Trà Vinh, Sóc Trăng, Cần Thơ, Kiên Giang, An Giang…đã tổ chức nhiều đoàn đến thăm sư sãi, cán bộ người dân tộc Khmer.

Thời gian qua Đảng, Nhà nước đã có nhiều chủ trương, chính sách phát triển vùng đồng bằng sông Cửu Long, đặc biệt với vùng có đông người Khmer sinh sống. Với tinh thần đoàn kết 4 dân tộc anh em Kinh, Khmer, Hoa, Chăm với trên 17 triệu dân trong vùng, kinh tế, văn hóa, dân trí đã có nhiều khởi sắc.

Lãnh đạo tỉnh Cà Mau, TP.Cà Mau thăm và tặng quà
các chùa trong tỉnh


Tại Cần Thơ, trong thời gian qua bằng nhiều nguồn vốn của Trung ương và địa phương, thành phố đã tập trung đầu tư, hỗ trợ vùng đồng bào dân tộc Khmer đặc biệt khó khăn bằng Chương trình 134, 135 của Chính phủ, chương trình hỗ trợ không hoàn lại và các dự án lồng ghép khác, từng bước tạo chuyển biến khá toàn diện về kinh tế xã hội, nhất là các tuyến đường giao thông liên xã, ấp, đê bao thủy lợi khép kín, đời sống bà con được nâng lên rõ rệt.

Chương trình 134 về hỗ trợ nhà ở, nước sạch sinh họat cho vùng đã đầu tư trên 12,9 tỷ đồng. Trong các năm qua đã hỗ trợ nhà ở được 2.441 căn, 2.528 hộ được giúp về nước sạch sinh hoạt, nâng số lượng hộ dân Khmer sử dụng nước sạch lên trên 3.577 hộ, chiếm 78% số hộ, trong đó có 915 hộ được sử dụng nước sạch của trạm cấp nước tập trung, có 3.760 hộ sử dụng điện lưới, chiếm tỷ lệ 82%.

Tỉnh An Giang đã hết lòng chăm lo cuộc sống, sản xuất của đồng bào dân tộc vùng Bảy Núi, chủ động tập trung đầu tư các công trình cấp thiết trước mắt như hệ thống thủy lợi vùng cao, chuyển đổi tăng vụ trên 10.000 ha trồng lúa từ 1 vụ lên 3 vụ lúa + màu luân canh/năm.

Mừng Tết Chol Chnam Thmay cổ truyền của đồng bào Khmer, tỉnh An Giang đang chuẩn bị tổ chức Ngày hội Văn hóa, Thể thao và Du lịch dân tộc Khmer tỉnh An Giang lần thứ VII/2009 tại huyện Tri Tôn từ ngày 10/4 đến 13/4, đậm đà bản sắc dân tộc Khmer, thể hiện tính sáng tạo, phong phú, độc đáo của nghệ nhân, diễn viên, vận động viên và quần chúng người dân tộc, phát huy và giới thiệu những giá trị văn hóa truyền thống dân tộc Khmer tỉnh An Giang trong việc xây dựng đời sống văn hóa cơ sở.

Tết cổ truyền Chol Chnam Thmay năm nay (diễn ra trong 3 ngày 14,15 và 16/4/2009) hơn 300.000 đồng bào Khơ me ở tỉnh Trà Vinh có thêm nhiều niềm vui mới, bởi đời sống vật chất và tinh thần ngày càng được nâng cao. Niềm vui nhân lên gấp bội khi 3.333 hộ bà con Khmer được nhà nước hỗ trợ nhà ở, mỗi căn nhà trị giá 7,8 triệu đồng.

Sau Sóc Trăng, Trà Vinh là tỉnh ở khu vực đồng bằng sông Cửu Long có đông đồng bào dân tộc Khmer sinh sống.

Kể từ khi tái lập tỉnh (tháng 5/1992) đến nay, tỉnh Trà Vinh có nhiều nỗ lực đưa chính sách dân tộc của Đảng vào cuộc sống. Đặc biệt là kể từ khi có chính sách ưu đãi đầu tư, trợ giá trợ cước các mặt hàng thiết yếu từ Chương trình 135, 134... hơn 500 công trình cơ sở hạ tầng, phúc lợi (điện, đường, trường, trạm…) được đầu tư xây dựng, góp phần nâng cao năng lực sản xuất, làm đổi thay bộ mặt nông thôn ở vùng có đông đồng bào dân tộc sinh sống.

Nhân dịp Tết Chol Chnam Thmay năm 2009, thay mặt Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, Ban Chỉ đạo Tây Nam Bộ, Phó Thủ tướng Nguyễn Sinh Hùng đã gửi lời thăm hỏi, chúc mừng đồng bào, sư sãi, cán bộ, chiến sĩ, các cháu thiến niên, nhi đồng dân tộc Khmer.

Nhiều chính sách đặc thù cho đồng bào dân tộc Khmer được các cấp, các ngành thực hiện tích cực và có hiệu quả. Đồng bào và sư sãi dân tộc Khmer đã phát huy truyền thống yêu nước, đoàn kết, hăng hái lao động sản xuất và học tập, tạo được chuyển biến khá toàn diện trên tất cả các mặt, bộ mặt nông thôn vùng đồng bào Khmer sinh sống không ngừng được đổi mới. Phó Thủ tướng biểu dương những nỗ lực và đóng góp quý báu đó.

Phó Thủ tướng bày tỏ tin tưởng, đồng bào, sư sãi, cán bộ, chiến sĩ dân tộc Khmer tiếp tục phát huy những thành tích đạt được, ra sức khắc phục khó khăn, tích cực lao động sản xuất, học tập, đoàn kết xây dựng cuộc sống ấm no, hạnh phúc./.

THƯ CHÚC MỪNG TẾT CHÔL CHNAM THMÂY NĂM 2009

Kính gửi: Đồng bào, sư sãi, cán bộ, chiến sĩ và các cháu thiếu niên, nhi đồng dân tộc Khmer.

Nhân dịp Tết Chôl Chnam Thmây năm 2009, thay mặt Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, Ban Chỉ đạo Tây Nam Bộ và nhân danh cá nhân, tôi thân ái gửi đến đồng bào, sư sãi, cán bộ, chiến sĩ, các cháu thiến niên, nhi đồng dân tộc Khmer lời thăm hỏi ân cần và lời chúc mừng tốt đẹp nhất.

Năm 2008 và những tháng đầu năm 2009, Chính phủ, các bộ, ngành ở Trung ương và các địa phương vùng đồng bằng sông Cửu Long tiếp tục triển khai thực hiện các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước nhằm đẩy mạnh phát triển kinh tế - xã hội, nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của đồng bào trong vùng, trong đó có đồng bào dân tộc Khmer.

Nhiều chính sách đặc thù cho đồng bào dân tộc Khmer được các cấp, các ngành thực hiện tích cực và có hiệu quả. Đồng bào và sư sãi dân tộc Khmer đã phát huy truyền thống yêu nước, đoàn kết, hăng hái lao động sản xuất và học tập, tạo được chuyển biến khá toàn diện trên tất cả các mặt, bộ mặt nông thôn vùng đồng bào Khmer sinh sống không ngừng được đổi mới. Tôi trân trọng biểu dương những nỗ lực và đóng góp quý báu đó.

Tuy vậy, vùng đồng bào dân tộc Khmer vẫn còn nhiều khó khăn. Các bộ, ngành ở Trung ương, Tỉnh ủy, Thành ủy, Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố vùng đồng bằng sông Cửu Long cần tiếp tục quan tâm, chăm lo đời sống cho đồng bào nhiều hơn nữa.

Tôi tin tưởng rằng, đồng bào, sư sãi, cán bộ, chiến sĩ dân tộc Khmer tiếp tục phát huy những thành tích đạt được, ra sức khắc phục khó khăn, tích cực lao động sản xuất, học tập, đoàn kết xây dựng cuộc sống ấm no, hạnh phúc.

Chúc đồng bào, sư sãi, cán bộ, chiến sĩ, các cháu thiếu niên nhi đồng dân tộc Khmer đón Tết Chôl Chnam Thmây năm 2009 thật vui tươi, an toàn và tiết kiệm.


Thân ái

Nguyễn Sinh Hùng

Cà Mau - Trà Vinh: Nâng cao đời sống đồng bào dân tộc Khmer




Cà Mau tiếp tục đầu tư 56 tỉ đồng xây dựng kết cấu hạ tầng cho 9 xã vùng đồng bào dân tộc Khmer sinh sống; triển khai thực hiện trợ giá, trợ cước, hỗ trợ vốn sản xuất, đất ở, tạo việc làm với tổng kinh phí 16 tỉ đồng; hỗ trợ nhà ở cho đồng bào dân tộc với mức 7-9 triệu đồng/căn. Cà Mau đang đề nghị Trung ương tiếp tục hỗ trợ, phấn đấu đến cuối năm 2010 xóa xã đặc biệt khó khăn và kết thúc Chương trình 135. Cà Mau hiện có khoảng 7.320 hộ đồng bào dân tộc Khmer, với hơn 37.300 người sinh sống trên địa bàn các huyện Trần Văn Thời, Thới Bình, U Minh, Đầm Dơi, Ngọc Hiển và thành phố Cà Mau.

Thực hiện Chương trình 135, Cà Mau đã đầu tư hơn 600 tỉ đồng xây dựng hệ thống điện, đường giao thông, trường học, trạm y tế và nhiều công trình phúc lợi xã hội khác trong vùng đồng bào dân tộc Khmer; xây cất 5.742 căn nhà, với tổng kinh phí hơn 41 tỉ đồng giúp đồng bào cải thiện về nhà ở; thực hiện trợ giá, trợ cước về cây trồng, vật nuôi và các mặt hàng tiêu dùng khác với tổng kinh phí trên 18 tỉ đồng. Ngoài ra, Cà Mau còn triển khai nhiều chính sách an sinh xã hội như: thực hiện các chế độ học bổng, miễn giảm học phí, cử tuyển con em dân tộc Khmer vào các trường cao đẳng, đại học; ưu tiên đào tạo nghề, giải quyết việc làm; khám, chữa bệnh miễn phí; nâng cấp, tôn tạo chùa chiền, xây dựng salatel để đồng bào sinh hoạt văn hóa… Nhờ vậy, Cà Mau đã giảm nhanh tỷ lệ hộ nghèo trong đồng bào dân tộc Khmer, đến nay còn khoảng 30% số hộ nghèo (giảm 20% so với năm 2005); đã có 10/19 xã thoát khỏi diện đặc biệt khó khăn.

Thực hiện Đề án hỗ trợ nước sinh hoạt cho hộ đồng bào dân tộc thiểu số nghèo, đời sống khó khăn theo Quyết định 134 của Thủ tướng Chính phủ, từ năm 2005 đến nay tỉnh Trà Vinh đã hoàn thành đầu tư xây dựng đưa vào sử dụng 87 trạm cấp nước công suất 5m3/giờ/trạm; 01 trạm cấp nước với công suất 20m3/giờ; lắp đặt 8.142 đồng hồ nước (trong đó lắp đồng hồ nước lồng ghép trạm là 2.436 cái và đồng hồ nước tại trạm xây mới của dự án 5.706 cái); cấp 5.661 lu xi măng dung tích 1,3m3 nước/lu; xây 2.380 bể chứa với dung tích 1,3m3 nước/bể và 16 mạng phân phối nước.

Kết quả thực hiện đề án nói trên đã nâng tỷ lệ hộ sử dụng nước sạch ở vùng nông thôn, vùng đồng bào dân tộc Khmer trên địa bàn tỉnh Trà Vinh đạt hơn 87% so với tổng số hộ. Tổng kinh phí thực hiện Đề án 50 tỉ đồng, trong đó ngân sách Trung ương hỗ trợ 43 tỉ đồng, ngân sách địa phương đóng góp 7 tỉ đồng.

LÊ HUY HẢI - Huy Hoàng (TTXVN)